VERGİ KANUNLARI


 

T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Antalya Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir ve Kurumlar Vergileri Müdürlüğü


 

SAYI : B.07.1.GİB.4.07.16.01/GVK.ÖZ.06.90 /

KONU : Ferdi işletmenin adi ortaklığa dönüşmesi.

İLGİ : .... tarihli dilekçeniz

İlgide kayıtlı dilekçenizden; …. Vergi dairesinin ….. vergi kimlik numarasında Zirai İlaç Bayiliği faaliyetinden dolayı gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olduğunuzu, kendi adınıza faaliyette bulunduğunuz işletmenize kardeşinizi ortak alarak birlikte adi ortaklık şeklinde ticari faaliyetinize devam etmek istediğinizi belirterek, bu tür ortaklıkta gelir vergisi ve katma değer vergisi yönünden ne yapmanız gerektiğini, elinizde bulunan mallar için fatura düzenleyip düzenlemeyeceğinizi, yeniden defter tasdik ettirip ettirmeyeceğinizi ve değer artış kazancı beyanı verip vermeyeceğiniz konularında özelge talep ettiğiniz anlaşılmıştır.



Bilindiği üzere; 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Ticari kazancın tarifi” başlıklı 37. maddesinde; “Her türlü ticari ve sınai faaliyetlerden doğan kazançlar ticari kazançtır.....” hükmü yer almaktadır. Aynı maddenin 7 numaralı bendinin ikinci fıkrasında; “Kollektif ortaklıklarda ortakların, adi veya eshamlı komandit ortaklıklarda komandite ortakların ortaklık kârından aldıkları paylar şahsi ticari kazanç hükmündedir.” denilmektedir.



Yine aynı kanunun “Değer artışı kazançları” başlıklı mükerrer 80. maddesinin son fıkrasında, faaliyetine devam eden ticari bir işletmenin kısmen veya tamamen satılmasından veya ticari işletmeye dahil amortismana tâbi iktisadi kıymetlerle birinci fıkrada yazılı hakların elden çıkarılmasından doğan kazançlar ticari kazanç sayılır ve bunlara ticari kazanç hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş, bu maddede geçen “elden çıkarma” deyimi yukarıda yazılı mal ve hakların satılması, bir ivaz karşılığında devir ve temliki, trampa edilmesi, takası, kamulaştırılması, devletleştirilmesi, ticaret şirketlerine sermaye olarak konulmasını ifade ettiği yine aynı maddenin 2. fıkrasında açıklanmıştır.



Bu hükümlere göre; zirai ilaç bayiliği işiyle iştigal ettiğiniz ferdi işletmenize kardeşinizi ortak alarak adi ortaklık şekline dönüştürmeniz halinde, ferdi işletmenizin defterinde kayıtlı olan ve adi ortaklığa sermaye olarak konulacak olan değerler, alacak ve ayni hakların (adi ortaklık kurulduktan sonra adi ortaklığı ait olacağından) tarafınızdan çıkışının yapılarak hesap döneminin kapatılması ve elde edilen kazancında ticari kazanç olarak yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilmesi gerekmektedir.



Diğer taraftan; 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 172’nci maddesinde defter tutacaklar, 176’ncı maddesinde de tüccar sınıfları açıklanmıştır. Aynı Kanunun 221’nci maddesinin üçüncü fıkrasında “(3239 sayılı Kanunun 17’nci maddesiyle değişen bent) Yeniden işe başlayanlar, sınıf değiştirenler ve yeni bir mükellefiyete girenler işe başlama, sınıf değiştirme ve yeni mükellefiyete girme tarihinden önce; vergi muafiyeti kalkanlar, muaflıktan çıkma tarihinden başlayarak on gün içinde” defter tasdik ettirmek mecburiyetinde oldukları hüküm altına alınmıştır.



Bu açıklamaya göre; işletmenizin sınıfına uygun olan defterleri işe başlama tarihinden önce tasdik ettirmeniz gerekmektedir.



Öte yandan, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1/1 maddesinde; Ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisine tabi olduğu belirtilmiştir.



Aynı Kanunun 37 nci maddesinde; “Aksine hüküm bulunmadıkça mükellefler gerçek usulde vergilendirilirler.” 40. maddesinin 1. fıkrasında, “Katma Değer Vergisi, bu Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça mükelleflerin yazılı beyanları üzerinde tarholunur.” 43. maddesinin 1. fıkrasında, “Katma Değer Vergisi, mükelleflerin işyerinin bulunduğu yer vergi dairesince tarholunur.” 44. maddesinin (a) fıkrasında, “Adi ortaklıklarda, katma değer vergisinin ödenmesinden müteselsilen sorumlu olmak üzere ortaklardan herhangi biri adına tarholunur” hükümleri yer almaktadır.



Buna göre; işyerinizin bağlı bulunduğu vergi dairesine müracaat ederek ortaklık adına KDV mükellefiyeti tesis ettirerek katma değer vergisini genel esaslar çerçevesinde beyan ederek ödemeniz gerekmektedir.



Bilgi edinilmesini rica ederim.

Antalya Vergi Dairesi Başkanlığı - Bilgi İşlem
2009